Terwijl de kerkklokken van het dorp het vroege begin van de zondag inluidden, maakte ik vanmorgen in alle rust een ommetje. Niet is mooier dan een vroege ochtendwandeling op de zondag. Omdat het lijkt alsof alles zoveel ongerepter is. Vrediger ook, dan op andere dagen van de week. In de prachtige natuur van het dorp waar ik woon, genoot ik van alles wat uitbundig groeit en bloeit langs de kant van de weg. En van de dieren. Zoals een rij koeien, die direct nadat ze gemolken waren, zichtbaar opgelucht kalmpjes naar hun weideland terug sjokten. Uitgebreid nam ik tijd hun koeiengedrag en de onderlinge betrokkenheid op elkaar te observeren. Waarbij opviel dat alles zich bij hen voltrekt in eenvoud en harmonie. Elke koe krijgt de ruimte die ze nodig heeft en heeft daar vrede mee.

Met ook nog een aangename temperatuur, leek het wel alsof de hele Schepping in volkomen harmonie ademde. Bij het hertenkampje dat ik passeerde, bleef ik een poosje staan omdat een reebok mij uit de verte aandachtig en langdurig aan bleef kijken. Kijken is ook een vorm van communicatie, die heel plezierig kan zijn. Omdat er niets gezegd hoeft te worden, en toch duidelijk is dat er sprake is van een verstandhouding. Met andere woorden: wat kan een vroege zondagmorgen in juni heerlijk zijn om te ervaren.

Gebeten…

Kort daar voor was ik gebeten door een hondje. Voor het eerst in mjin leven, realiseerde ik me. Het was een soort Reepinscher, van het kordate type. Juist op het moment dat ik zijn domein passeerde, was hij bezig met zijn sanitaire ochtendritueel, waarbij ik hem vriendelijk begroette. Maar toen ik een stukje verder gelopen was, bleek hij van achteren stilletjes naderbij geslopen, om onverhoeds in mijn broek te happen. Nadat ik aangaf dat ik dat niet echt op prijs stelde, danste hij nog wat om me heen, om daarna pijlsnel terug te rennen naar zijn domein. Want in zijn ogen had ik zijn territorium zonder overleg betreden. En natuurlijk kon hij dat niet zomaar over zijn kant laten gaan.

Situaties als deze doen zich in het dagelijks leven tussen mensen op alle levels voor. Want hoe vaak gebeurt het niet dat we zonder enige opzet, kennelijk over iemands grenzen gaan…? Bijvoorbeeld door de auto op een weliswaar openbare parkeerplek te zetten, waar anders altijd de auto van de buurman staat. Of door in een winkel aan te sluiten in een rijtje voor de kassa, waar juist iemand anders dat ook wilde doen. Of door op een terrasje te gaan zitten aan een tafeltje, waar iemand anders bleek te zitten die net even gebruik maakte van het toilet… In al deze en vergelijkbare situaties kan ons gedrag worden ervaren als grensoverschrijding. Heel letterlijk zelfs. Alsof we onverhoeds op het territorium van de ander zijn door gedrongen, zonder dat we ons daarvan bewust waren.

Beklag….?

Omdat ik een voordeur open zag staan waar de vermoedelijke baasjes waarschijnlijk nog bezig waren met ontwaken, had ik aan kunnen bellen om verhaal te halen. Mijn beklag doen over hun hondje, dat zomaar niets vermoedende voorbijgangers aanvalt. Ik had de mensen die vast en zeker veel van hun hondje houden, een heel ander begin van hun zondag kunnen bezorgen, door op hoge toon te vragen naar hun WA-verzekering. Zelfs had ik boosheid kunnen veinzen, zodat ze onder de indruk waren geraakt van mijn gekwetstheid. Zodat ze zich wellicht schuldig waren gaan voelen, en tegemoetkomend waren geweest in mijn eventuele wensen of eisen inzake hun aansprakelijkheid. In het ergste geval had dit alles kunnen uit lopen op een stevige woordenwisseling.

Dat had allemaal zomaar gekund, maar gebeurde niet. Deze zondagmorgen was vredig en bleef vredig, aangezien ik besloot het voorval te laten rusten. Omdat ik genoot van mijn wandelingetje. En niet bereid was mijn gemoedsrust te laten verstoren door een lief maar dapper hondje, dat met gevaar voor eigen leven “zijn” domein verdedigde. Wellicht één van de redenen, waarom hij in dienst was genomen door de mensen die over hem gaan.

Sigarenmagazijn

Terwijl ik rustig verder wandelde, overwoog ik hoeveel het uit kan maken in ons dagelijks leven, hoe we eigenlijk zijn ‘afgestemd’. En hoe precies die afstemming beslissend is bij de vraag welke ervaringen we op zullen doen. Daarbij moest ik onwillekeurig denken aan een oom van me, die bijna z’n hele leven in Groningen woonde. En die op oudere leeftijd te kampen kreeg met lichamelijk ongemak, veroorzaakt door zijn liefdesrelatie met de sigaar. De keren dat hij per auto nog de stad in ging waren zeldzaam, omdat hij die drukte eigenlijk niet meer aan kon. Maar als zijn voorraad rokerij teveel was geslonken, kwam het soms voor dat hij zich in z’n auto door de stad spoedde, om nog net voor sluitingstijd een sigarenmagazijn te bezoeken.

Terwijl ik zo eens naast hem zat, was ik er getuige van hoe hij fel tekeer ging tegen een verkeerslicht dat op rood sprong… Uitgerekend op het moment dat hij de stopstreep was genaderd. Volgens hem gebeurde dit regelmatig, en was deze procedure absoluut bedoeld om hem te pesten…! “De gemeente zat er achter!”, foeterde hij. Want die had ook al dwars gelegen bij het verstrekken van zijn parkeervergunning. De absurditeit van zijn boosheid werkte op m’n lachspieren. Maar illustreert ook de tragiek van zo’n geesteshouding.

Besturingssysteem

De innerlijke afstemming waarmee we leven, wordt beïnvloed door een combinatie van factoren. Zoals humeur, temperament, persoonlijke omstandigheden, enzovoort. Maar de belangrijkste factor is het menselijk ego. Dat is het innerlijk besturingssysteem dat in hoge mate bepaalt of en hoe we in staat zijn ervaringen in ons leven te hanteren. Helemaal wanneer het gaat om pijnlijke ervaringen, zal het ego meestal geneigd zijn direct te reageren. Vaak gaat dat gepaard met ageren tegenover degene die ons (vermeend) onrecht aan doet. Precies zo’n volautomatische reactie zal doorgaans een tegen-reactie uitlokken van de ander, omdat die zich bedreigd voelt of miskend. Bijvoorbeeld wanneer van bewuste opzet geen sprake is.

De belangrijkste opdracht die wij mensen in dit leven hebben is zonder enige twijfel de omvorming van ons ego. Ook wel het Kleine Zelf genoemd, dat er als een waakhond op gericht is onszelf te beschermen tegen alles wat we als bedreigend zien. Waarbij het steevast als inzet kiest alles zo te houden zoals het altijd was. Daarmee is het ego het voornaamste struikelblok voor onze innerlijke groei als mens. Aangezien alles willen houden zoals het was, altijd leidt tot frustratie en strijd. Simpelweg omdat Het Leven ons voortdurend uitdaagt onszelf verder te ontwikkelen in ons Mens-zijn.

Verruimd BewustZijn

Talloze mensen in deze tijd zijn daarom bezig met trainingen in mindfulness en andere wegen naar verruiming van hun BewustZijn. Om zo meer harmonie te vinden, en al die innerlijke onvrede eindelijk achter zich te kunnen laten. Twee leeraspecten zijn daarbij van het grootste belang. In de eerste plaats is dat het vermogen zoveel mogelijk te zijn afgestemd op de innerlijke Bron van Liefde. Namelijk de energie van ons Hart. Wie vanuit een Open Hart leert zien, zal ervaringen heel anders duiden dan wie zich vanuit angst en gevoel van tekort verhoudt tot wat zich voordoet in het dagelijks leven.

Niet reageren…

Het tweede hangt daar direct mee samen, en is het afleren van de reflex om onmiddellijk te reageren op alles wat ons (vermeend) wordt aangedaan. Een neiging die voort komt uit wat voorheen werd aangeprezen aan methoden, om assertief ons ‘gelijk’ op te eisen. In plaats daarvan heeft niet reageren op een grensoverschrijding, aanzienlijke voordelen. Zo voorkomt het dat we terecht komen in verwikkelingen die schadelijk zijn voor onze gemoedsrust, op basis van actie en reactie. Het leidt er ook toe dat we eerst eens even tijd nemen om de ervaring werkelijk door te laten dringen. Waardoor voortschrijdend inzicht kan ontstaan in het kiezen van de beste houding, gezien de situatie.

En tenslotte helpt het onszelf trainen in leren accepteren wat zich aan ons voor doet. Vanuit een ruimer bewustzijn beschouwd, is dat meestal iets wat bij nader inzien juist behulpzaam blijkt op weg naar worden zoals we ten diepste bedoeld zijn. Meer Mens…!

Tekst: Herbert van Weerdenburg