Af en toe doe ik mijn boodschappen ´s avonds. Zo´n halfuurtje voor sluitingstijd is het lekker rustig in de winkel. Geen wachtende rijen meer bij de kassa, en slechts een paar klanten die nog wat vergeten levensmiddelen inslaan. Winkelpersoneel dat opruimt en alle tijd heeft om relaxed aanwezig te zijn. Kortom, een ontspannen winkelsfeer.

Bijzonder  voordeel van dit laatste halfuurtje, zijn de onderlinge gesprekjes tussen middelbare scholieren die de vakken bijvullen. Sinds ik wat flarden van hun interacties begon op te vangen, val ik van de ene verbazing in de andere. Want wat is er veel veranderd, sinds ikzelf een jaar of 16 was. Sommige ontwikkelingen op hun leeftijd geven misschien reden tot zorg, maar de gesprekjes van de generatie van de toekomst relativeren alles.

Paar willekeurige voorbeeldjes. + “Ik zei nog tegen haar…: Als je op deze manier denkt je doel te bereiken, dan kom je bedrogen uit…!” + “Ga jij vanavond nog naar dat feest?” “Weet ik eigenlijk niet…; ik heb misschien wat extra tijd voor mezelf nodig.” + “Accepteer jij dat zomaar van Jasper, dat hij altijd te laat komt…? Ik heb hem laatst toch eens aangesproken op zijn gedrag! Daar leert hij echt van”.

Ondenkbaar

Social talk tussen jongeren, die destijds ondenkbaar was. Soms blijf ik extra lang bij een schap met koekjes staan, om de verschillende soorten speculaasjes te bestuderen. Wat natuurlijk onzinnig is, omdat ik alle soorten ken als mijn broekzak. Maar het geeft me gelegenheid net iets meer op te vangen van wat hen bezig houdt.

Waar de grote verandering op neer komt, is vooral het krachtig gegroeide zelfbewustzijn van deze generatie van de toekomst. Natuurlijk wordt er ook lol gemaakt. Maar het hyper-onzekere gedoe bij gebrek aan enig zelfvertrouwen, is gelukkig verdwenen. Opvallend is ook hoe plezierig en sociaal jongeren met elkaar omgaan. Hun inlevingsvermogen lijkt spectaculair gegroeid. Van vroegere rolpatronen (meiden/jongens) is niet veel meer te merken. Jongens zijn volwaardige gesprekspartners geworden voor meiden, en omgekeerd.

Versmolten

Dat was in mijn tijd toch echt anders, aangezien jongens meestal flink achter liepen in hun mentaal-emotionele ontwikkeling. Niet veel verder kwamen dan onhandig stoer gedrag, waarbij meestal wel iemand het moest ontgelden. Kennelijk heeft de vervaging van seksetypische rolpatronen in de afgelopen decennia eindelijk geleid tot een meer androgyne staat van zijn. Een bewustzijn waarin typische gedragskenmerken van jongens en meiden grotendeels met elkaar zijn versmolten.

Een heel enkele keer meng ik me wel eens in hun onderlinge gesprekjes. Door in het voorbijgaan een opmerking te plaatsen, die rechtstreeks aansluit bij hun onderwerp. Of daar ineens een nieuw licht op werpt. Af en toe word ik zelfs in hun gedachtenwisselingen betrokken, op hun initiatief. Want vlak voor sluitingstijd in een nagenoeg klantvrije winkel, ga je ongemerkt bij de inventaris horen. Waarbij ik meer dan eens perplex sta van de verrassende wijsheid in hun kijk op hun jonge leven. Dat stelt me gerust, want als deze generatie het over 20 jaar voor het zeggen krijgt, komt het wel goed.

Ik hou er stilletjes rekening mee dat me binnenkort onverhoeds gevraagd wordt: “Hoe is het eigenlijk met u…?” Want dat is wel gewoon hetzelfde gebleven. Vanaf een raadselachtig moment X in de tijd, heet je voor een 16-jarige ineens “U”.

HvW